Maak dit jaar je beste jaar, mijn belangrijkste tip als psycholoog!

(Zelfgemaakte foto, yasss :D)

De hadith die mij inspireerde om te zijn wie ik ben is de Hadith waarin de profeet ﷺ zei: ‘De meest geliefde mensen bij Allah de meest nuttige is (السلسلة الصحيحة" (2 / 575 - 576.

Ik was toen nog erg jong en wilde graag geliefd zijn bij Allah. Echter kan een goede moslim zijn soms aanvoelen als een grote berg die je moet beklimmen. Waar te beginnen? Kennis opdoen? Maar met wiens hulp? Arabisch leren? Koran reciteren (laten we eerst beginnen met leren lezen wat dat kon ik toen ook niet)? Dan moet je ook nog navigeren tussen allemaal sprekers die allemaal iets anders te vertellen hebben en het met elkaar oneens zijn. Daarnaast heb ik de vervelende eigenschap om alles wat ik lees tot de bodem te willen begrijpen en dan het liefst bij het aller moeilijkste te beginnen, wat in de islam even gevaarlijk is als bergbeklimmen zonder gereedschap en ervaring: gegarandeerd val je te pletter. En laten we eerlijk zijn, ik val liever van de Kilimanjaro af dan dat ik een extreme fout bega in mijn daden/uitspraken/gedachten/begrip in Tawheed of Aqeedah. Het voelde als een onbegonnen taak.

Terwijl ik een paar dagen met de handen in mijn haren zat dacht ik steeds aan twee Hadith: 

Degene die Allah nadert met de lengte van een hand, Allah nadert hem met de lengte van een arm, Ṣaḥīḥ al-Bukhārī 6970. En de hadith over dat Allah houdt van degene die nuttig is voor de djama’a die ik hierboven noemde. 

Ik wist dus dat als ik de eerst stappen zou nemen en daar oprecht en nederig in was, Allah de rest van de weg stapje bij stapje voor mij zou ontvouwen. Ik dacht: waarom doe ik niet iets waar ik wel goed in ben, aanleg voor heb en doe dat dan vervolgens zo intensief, dat het wellicht voor al mijn andere zwakheden en tekortkomingen compenseert? Nuttig zijn voor mensen, dat kan toch niet misgaan? Hier kwam mijn valkuil juist van pas: ik hield van het aller moeilijkste, juist de dingen die mensen haten kon ik voor ze uitpluizen en simpel maken. Zodoende stak ik met die gedachten in mijn achterhoofd (en met veel meer passie en energie) tijd in mijn kwaliteiten. Met de intentie om de tevredenheid van Allah te verkrijgen, en niet de mensen te pleasen (niet dat dat ooit zal lukken, lol)! 

Zoals Martin Luther King ook wel mooi had verwoord: ‘’Als het je roeping is een straatveger te zijn, veeg dan de straten zoals Shakespeare poëzie schreef. Veeg dan de straten dan zo goed dat de bewoners van de aarde zullen pauzeren om te zeggen: ‘’Hier woonde een geweldige straatveger die zijn werk goed deed!’’ Wat het ook is dat je doet, geef het je alles, omwille van Allah. Onderschat daarbij geen enkele rol die jij hebt: als ouder, als buur, als familielid, vriend, zoon of dochter, medewerker of voorbijganger; zelfs niet als simpele bewoner van de aarde. Je bent nooit nietsbetekenend. Deze rol schonk Allah jou en dit willen wij natuurlijk niet licht nemen! Voel je vereerd en wees de beste die je kan zijn in het vervullen van deze rollen. 

Mijn intentie vandaag is met jullie te delen wat de adviezen zijn waar ik het meest in geloof. Adviezen die het meest grote effecten hebben gehad op de levens cliënten die ik heb gehad en ik eigenlijk het liefst met iedereen wil delen. Ik heb mijn favoriete van dit moment uitgekozen. Het was nooit de bedoeling geweest om mijn verhaal te delen, sterker nog, ik haat het om over mezelf te spreken. Echter, moest ik vandaag wel het achtergrondverhaal delen en ik wil jullie daarom graag laten zien dat ik zelf enorm heb geprofiteerd van deze wijsheden en ik altijd practice wat ik preach! 

 Vertrouw op Allah en vergroot je locus of control 

 

Je Locus of Control (cirkel van invloed) gaat over waar je het gevoel van controle plaatst. Sommige mensen hebben een interne Locus of Control (de controle ligt bij hen, zij kunnen alles veranderen naar hun wensen) en anderen hebben een externe Locus of Control (de controle ligt bij de buitenwereld, alles overkomt hen). Natuurlijk zijn dit beiden extremen die beiden even onzinnig zijn. Een moslims dient natuurlijk een correct balans in beiden hebben (zie plaatje in mijn beste Microsoft Paint skills, inclusief schrijffout, goeien = groeien). 

Alles waar jij geen controle over hebt vertrouw je aan Allah toe, zaken waar je wel controle in hebt, daar neem je je asbaab om het beste ervan te maken EN daarbij vertrouw je op Allah. Veel te vaak zie ik moslims zichzelf slachtoffer maken van de omstandigheden. Ik kom er nauwelijks doorheen met een advies en ik hoor al ‘’Ja maar die ... ‘’ en ‘’Ja maar dat … ‘’, hun interne locus of control is even groot als een zandkorrel. Vaak is dat niet eens omdat ze niet anders kunnen, ze willen gewoon simpelweg niet. 

Wanneer je je aandacht richt op je interne Locus of Control - dus de plek waar jij wel invloed op hebt, dan groeit deze ook in je beleving. Ongelofelijk veel psychosociale problemen stammen af van een ongebalanceerde verhouding van de Locus of Control. Of nog erger: de grenzen tussen intern en extern zijn vervaagd. Oei! Wanneer men hier een correcte en duidelijke verhouding in zou hebben, zouden hele grote brokken van hun problemen al wegvallen; van relatieproblemen, tot piekeren tot aan OCD (obsessief en compulsief(dwangmatig) handelen) klachten toe.

Daarom begin ik graag hierbij. Allereerst is het de bedoeling dat je door de jaren heen je interne Locus of control zo groot mogelijk maakt. Dit betekend dat jouw je jouw focus verlegt en de beleving van jezelf verandert. Allah blijft natuurlijk ten aller tijden de enige die de volledige controle heeft. Maar jouw beleving in waar jij wel controle over hebt is enorm belangrijk om het beste ervan te maken en je beste leven te lijden. Je stopt je tijd en energie vooral in dingen die jij kunt veranderen.

Mijn simpele tip om je interne locus of control te vergroten is één die niet leuk is: neem verantwoordelijkheid, oftewel; alles is jouw schuld. Het verschil tussen naar een psycholoog gaan en een coach (beiden hebben profijt) is dat een psycholoog je vooral helpt met onaangename, pijnlijke en lelijke stukken van jezelf accepteren. Een psycholoog vertelt je de onaangename waarheid die jij moet horen, en nu is dat: alles wat stom is in jouw leven is jouw schuld!

 Laatst deelde ik massaal (en een beetje obsessief) een fragment dat ik hoorde in een lezing van de Canadees hoogleraar in psychologie genaamd Jordan Peterson. Ik wilde het liefst dat iedereen dit zag, want ik gunde elke moslim het besef van hoe krachtig het nemen van verantwoording over (en dus ook controle van) je leven is. 

Hij begint in het fragment met vertellen over een vrouw die bij haar psychiater binnen kwam met de woorden: ‘’Dokter, ik hoop dat er iets mis is met mij.’’ De psychiater keek natuurlijk verbaasd op. ‘’Nou.’’, legde ze meteen uit, ‘’Dit is hoe ik het zie: ik ben ontevreden en ongelukkig, en, of er is helemaal niks mis met mij en het probleem is de wereld….  En ja, wat ga ik er dan aan doen? Ik bedoel, het is de wereld nou eenmaal! Of ik heb geluk, en ik ben zelf het probleem voor dit onnodige lijden en dan kan ik er iets aan doen.’’

Dr. Peterson vertelt vervolgens het verhaal van degene die wiens boek de Sovjet Unie neerhaalde: Aleksandr Solzhenitsyn. Solzhenitsyn zat in een werkkamp voor politieke gevangenen, en, in plaats van anderen (Hitler en Stalin) de schuld te geven, ondanks dat hij het recht daartoe technisch gezien wel had, nam hij de verantwoordelijkheid er zelf over. Hij ging, zoals hij schreef, door zijn geheugen met een fijne kam en vroeg ik zich af: ‘’Wat zijn alle verkeerde keuzes die ik heb gemaakt waardoor ik hier ben beland en hoe trek ik dat recht?’’ Zijn manier om dat recht te trekken was het boek ‘’De Goelag Archipel’’ te schrijven, wat het afbrokkelen van de Sovjet Unie versnelde. 

Solzhenitsyn schreef dan ook: ‘’Één persoon die stopt met liegen kan de tirannie beëindigen.’’ Ik geloof stellig dat hij daarmee ook bedoelde: een persoon die tegen zichzelf liegt. Want dat is wat je doet als je een ander de schuld geeft van jouw lijden, zelfs al is dat Hitler, Stalin, de Illuminatie, je partner, de duivel zelf wat mij betreft: je levert je cirkel van invloed vrijwillig bij deze persoon in. Elke keer als je iemand de schuld van iets geeft, geef je hem de macht. Je zegt indirect tegen jezelf: ‘’Ik lijd. En of ik stop met lijden ligt aan of deze persoon iets wel of niet doet.’’ Mensen die altijd anderen de schuld geven zijn dan ook werkelijk slaven van zichzelf.  

Dr. Peterson verteld dan zelf dat ook hij mensen het advies geeft om dit één jaar lang te doen: de verantwoordelijkheden nemen voor alles wat er in je leven mis is en er naar handelen dat recht te trekken. Het gevolg van dit advies was honderden brieven van mensen hem enthousiast en in shock schreven hoe hun leven ongelooflijk veranderde!

Je externe Locus of Control is de grond waarop jij staat, niet de tralies van je gevangenis

Je externe Locus of Control is het fundament van jouw persoonlijke controle. Is die niet goed? Dan ben je al helemaal miserabel en is je leven vreselijk zwaar. Als je werkelijk op Allah vertrouwt, dan vertrouw je dus ook dat alles wat buiten jouw controle om gebeurd (en dus Zijn Wil was) het beste voor jou is, dat daar Genade en Wijsheid in zit. Dus OOK als alles vreselijk stom aanvoelt. Tony Robbins verwoordde dat ook wel als: ‘’Alles in het leven gebeurt voor jou, niet tegen jou.’’ Wat een geweldige afspraak! Moeten wij ons dan niet schamen dat wij, terwijl wij in Allah geloven en Zijn namen en Eigenschappen kennen, hier zo in tekort schieten? Hoe kan het zijn dat wij als moslims klagen over wat ons treft? Dat wij uitspraken maken als: ‘’Waarom ik?’’, ‘’Altijd heb ik pech!’’, etc. 

Laatst schoot ik uit tijdens het koken en sneed vreselijk diep in mijn vinger. De impuls om te gaan klagen en jammer kwam meteen op, want we zijn nou eenmaal mensen, maar ik onderdrukte die en zei ‘’Inna lilahi wa inna ilayhi raji'un’’, niet omdat mijn vinger ter plekke was gestorven (lol, domme grap, sorry maar ik ging wel stuk tijdens het typen), maar omdat Allah in de koran positief spreekt over mensen die, wanneer het slechte hun treft, zij zeggen: ‘Inna lilahi wa inna ilayhi raji'un’. 

 Mijn man haastte zich naar de pleisters terwijl ik mijn wond onder de kraan hield. Hij kwam de keuken binnen met de hele bak pleisters en zei: ‘’Dat ziet er pijnlijk uit! Je hebt zeker veel pijn?’’.

‘’Nee.’’, zei ik, ‘’Vreemd genoeg voel ik helemaal niets.’’ Ondertussen bleef ik maar door alle pleisters bloeden, de hele keukenvloer lag onder. Dus we hielden rekening met een bezoekje aan het ziekenhuis om het te laten hechten. Ik dacht dat ik misschien geen pijn voelde omdat ik door mijn zenuw heen was gegaan, maar toch bleef ik het raar vinden. Uiteindelijk ben ik gaan begrijpen waarom, dat komt straks. Als de echte bikkel die ik ben (ik lieg: workaholic), ben ik maar mijn volgende afspraak in gegaan met gaas en flink wat ducttape om mijn vinger, en verontschuldigde me nog dat ik wat later was. Na het gesprek, was mijn wond gelukkig gestopt met bloeden en wist ik dat een hechting niet nodig was, alhamdoelilah.  

Ik was niet in controle over wat er gebeurde, wel over mijn reactie: daar nam ik mijn volledige verantwoording over en deed mijn uiterste best. Vervolgens reflecteer ik: de volgende keer moet ik minder gehaast koken. Zo vergroot ik mijn locus of control en het onvermijdelijke gevolg is dat je de volgende keer positiever denkt over jouw vermogen om te gaan met vervelende gebeurtenissen die je overkomen en de bekwaamheid om die op te lossen. En wat betreft de externe Locus of Control, zaken die Allah heeft bepaald: daar heb jij goede en positieve verwachting over. In dit geval: Allah gaf mij de kans om tot de mensen te behoren over wie Zijn zegeningen neerdalen (in shaa Allah, als het geaccepteerd is). Dat is hoe ik het zie.

Maar dat was niet alles! Vanuit mijn interne Locus of Control verspreid ik deze zaak zo veel als ik kan, voor ieders profijt. Zo kon ik dit voorbeeld met een cliënt delen toen we het over de kracht van het verstand hadden. Hoe jij over iets denkt heeft een onvoorstelbaar grote invloed op de zaak. Zo had ik geen seconde pijn gevoeld. Waarom? Pijn is een beschermend signaal dat ontstaat wanneer het prefrontale cortex een beschadigende dreiging aan het lichaam constateert. Als dat zo is wordt het pijncentrum in het brein geactiveerd en het gevolg is dat je pijn voelt. Ja, pijn zit volledig in het brein. Zo werken pijnstillers ook; die verdoven het pijncentrum tijdelijk waardoor die een zwakker pijnsignaal afgeeft. De prefrontale cortex is ook het gedeelte van ons brein waarmee we de wereld interpreteren en beleven. Omdat ik bewust (dus weer de interne locus of control benutten) en vastberaden besloot dat dit iets positiefs was, want het was mijn kans om inni lillahi wa inna ilayhi radi3un te zeggen, zond het prefrontale cortex geen signaal naar het pijncentrum; het ervaarde geen dreiging omdat ik besloot dat die er niet was. Dan dat verklaart het dus. 

In al de jaren dat ik personeel heb gehad heb ik altijd de kijk gehad dat, alles wat goed gaat dankzij het personeel is, en, alles wat mis gaat de schuld van de eigenaren is (dus mijn man en ik). En dit, deed ik niet omdat ik het in een of andere stomme training heb gehad en vervolgens dacht ‘’Oh ja, zo ga ik er nu instaan.’’ Dit is letterlijk hoe wij er in stonden vanuit ons hart, vanaf dag een. Het is niets dan logisch. Als bedrijfseigenaar ben jij verantwoordelijk voor een veilige, positieve en aangename werkplek waar niemand schade loopt. Komen er klappen van buitenaf, dan vangen wij die op. Komen er aangename profijten, dan delen wij die uit. 

We hoeven niet veel woorden vuil te maken aan het jaar 2020 dat zoveel ondernemers heeft getroffen. Zelfs in het diepst van de put, toen de financiële klappen ons het hardst raakte, maakte wij ons geen seconde van de dag zorgen. Waarom? Wanneer je altijd de verantwoording bij jezelf legt, leg je dus ook de controle bij jezelf en leer je je brein dat het vinden van de oplossing ook bij jouw ligt. Op de achtergrond zoekt je brein dan alle mogelijkheden en oplossingen af (onbewust) zonder dat je er veel inspanning in steekt. Hierdoor voel je je ook veilig, want je brein is van nature ingesteld om de problemen te analyseren, maar nu leer je het naar oplossingen zoeken.

Dit klinkt nu misschien nog angstaanjagend voor sommige. Maar nogmaals, als je fundament correct is en je alles wat in je Externe Locus of Control ligt aan Allah toevertrouwt, dan is niks eng. Wanneer je de dan ook nog de verantwoording neemt, wanneer jezelf de schuld geeft (op een positieve, liefdevolle manier), vergroot je zelfvertrouwen uiteindelijk enorm.

Dit is iets wat je continu zal moeten versterken en jezelf aan herinneren. In mijn voorbeeld hierboven kon ik makkelijke praten, maar ik ben, net als jij een mens voor wie dit een zware taak blijft. Zodra de temperatuur stijgt boven de 17 graden veranderd ik in s’werelds grootste jankerd (ik heb 1% Eskimo dna en de overige 99% van mijn dna slaapt blijkbaar) en ben ik continu in gevecht met mezelf om dat de neiging om te jammeren te onderdrukken.  

Hier is een geweldige tip die geheid je leven mooier zal maken, als jij je eraan kunt houden:

  • Maak een lijst van alles wat stom is in je leven, zo uitgebreid en zo lang mogelijk. Lieg daarbij niet tegen jezelf, wees eerlijk! 

  • Zoek bij elk van deze zaken één voordeel waar je Allah dankbaar gaat zijn; wat is mogelijk de wijsheid waarmee Allah deze zaak in jouw leven heeft geplaatst?

  • Neem de verantwoording één voor één voor al deze zaken en handel ernaar ze beter te maken.  

Random voorbeeld:

  • Ik vind mijn huwelijk niet leuk.

  • Waar ben ik dankbaar voor: de kinderen die eruit zijn voortgekomen, de dingen we hebben mogen meemaken, dat we samen naar Allah streven. (Wees Allah hier vervolgens allemaal dankbaar voor en vertrouw op hetgeen dat Hij voor jou heeft uitgekozen)

  • Ik neem de volledige verantwoording voor alles wat er mis is in mijn huwelijk, aka, alles is mijn schuld. Wat kan ik nu vervolgens allemaal doen om het goed te maken? Mijn partner geeft mij nauwelijks aandacht; hoe kan ik de leukste, gezelligste en meest nuttige persoon worden zodat ik zo leuk ben dat ik het zonnetje in zijn/haar ogen ben en ik meer wordt gezien? Mijn partner is altijd chagrijnig - hoe kan ik zo aanstekelijk positief worden dat hij/zij geen keus heeft dan hierdoor beïnvloed raken? Doe je dit voor een lange tijd en verandert er niets? Dan weet je in ieder geval dat jij je uiterste best hebt gedaan en kan je met een geruster hart en schoner geweten weg gaan. Een ander voorbeeld van handelen en verantwoording nemen is: ‘’Ik weet niet precies waar het probleem ligt, misschien ben ik wel met een sociopaat getrouwd - laat me een second opinion van een professional vragen.’’ 

Heb je iets aan deze tekst gehad en wil je doneren? Download dit artikel in PDF voor €5,- op de onderstaande link. 100% van de opbrengsten geef ik weg. EN, je krijgt een bonusje tekstje

https://www.buymeacoffee.com/noraelazzouzi/e/24478

Geen paypal? Doneren kan ook op:

NL33INGB0002111213
A. Mahbub
(Vergeet niet erbij te noteren dat het een donatie is voor de Dawah!)

Stuur een mailtje naar [email protected] zodat ik je de pdf met bonus kan sturen :D